Porady-ToMa.net » Porady » (prawie) Wszystko o MP3


Czym właściwie jest to MP3?

MP3 (pełna nazwa MPEG2 Layer-3) to nie komercyjny format kompresji plików dźwiękowych. Pozwala on ok. 10-krotnie zmniejszyć rozmiar pliku dźwiękowego bez słyszalnej utraty jakości. Nie wdając się w szczegóły można powiedzieć, iż kompresja do tego formatu polega na usunięciu słabszych dźwięków, których ludzkie ucho i tak nie rejestruje. Mózg człowieka ma również ograniczony czas reakcji, przez co słabsze dźwięki występujące blisko silnego sygnału w ogóle nie są rejestrowane.

Co będzie nam potrzebne?

Do stworzenia i odsłuchania MP3 potrzebne są trzy programy:

  • Ripper - program kopiujący utwory z płyty CD do plików WAV na dysku twardym. WAV jest formatem zapisu dźwięku umożliwiającym zachowanie rzeczywistej jakości CD. Wadą tego formatu jest spora objętość pliku - jedna minuta dźwięku w tym formacie zajmuje ponad 10 MB przestrzeni na dysku.
  • Encoder - program ten tworzy z pliku WAV plik MP3. Minuta utworu w tym formacie zwykle zajmuje przestrzeń mniejszą niż 1 MB (zależnie od stopnia kompresji).
  • Decoder - inaczej player; program umożliwiający odtwarzanie plików MP3.

Etap I - rippowanie

Zgrywanie ścieżek jest jednym z trudniejszych elementów tworzenia plików MP3. Nie każdy napęd CD-ROM do tego się nadaje. Ważne jest również odpowiednie dopasowanie rippera do CD-ROMomu. Niestety, nie ma tu żadnych zasad - program znakomicie działający na komputerze kolegi może zupełnie nie radzić sobie z naszym czytnikiem. Prędkość rippowania też zależna jest od konkretnego zestawienia: stacja CD-ROM - program. Przyjmuje się,że dobrą prędkością rippowania jest połowa prędkości znamionowej napędu, przy czym pierwsze piosenki z płyty są zazwyczaj kopiowane nieco wolniej niż ostatnie. Jeśli szybki napęd kopiuje powoli powinieneś spróbować zmienić rippera. Możesz spróbować również podłączyć stację CD-ROM do drugiego portu EIDE. Jeśli to nie pomoże, pozostają Ci dwie możliwości: przyzwyczaić się lub zmienić CD-ROM.

Na rynku dostępnych jest wiele aplikacji tego typu. Na uwagę zasługuje jednak tylko kilka z nich:

  • Audiograbber - (ilustracja), kopiuje ścieżki bez pośrednictwa karty dźwiękowej, co umożliwia zachowanie oryginalnej jakości dźwięku. Posiada wiele dodatkowych opcji, z których najciekawszymi są: normalizacja muzyki (ustala stałą głośność wszystkich utworów), kasowanie ciszy na początku i końcu utworu, pobieranie danych dotyczących płyty z internetowej baz CDDB. Istnieje możliwość bezpośredniej kompresji plików z użyciem wbudowanego kodeka BladeEnc 0.82 lub dowolnego kodeka zewnętrznego. Program obsługuje również wejście audio karty muzycznej, dzięki czemu istnieje możliwość zgrywania muzyki z dowolnego źródła analogowego (radio, kaseta magnetofonowa czy stara poczciwa "winylówka"). W wersji nie zarejestrowanej program umożliwia jednoczesne zgranie tylko połowy utworów znajdujących się na płycie.
  • Easy CD-DA Extractor 4.3.0 - (ilustracja), program pozwala na kopiowanie ścieżek audio z płyty CD lub DVD m.in. do plików WAV lub MP3. Obsługiwane są najnowsze czytniki ATAPI, SCSI-2, SCSI-3. Kompresja może odbywać się przy pomocy dowolnego kodeka (X3Enc, BladeEnc, Xing MP3, Frounfoffer, VQF Yamaha TwainVQ). Program umożliwia normalizację plików WAV, kodowanie ze zmienną prędkością bitową (patrz ramka: VBR - a cóż to takiego), zgrywanie całej płyty audio do jednego pliku, edycję tagów ID3. Wersja shareware programu działa przez 21 dni.
  • AudioCatalist 2.01 - program ten to połączenie dwóch aplikacji: Audiograbbera i Xing MPEG Encodera. Program umożliwia zgrywanie ścieżek audio bezpośrednio do plików MP3 z użyciem bardzo szybkiego kodeka Xing. W wersji pełnej ma bardzo szeroki wybór częstotliwości kodowania (w wersji shareware do 128 kbit/s). Dodatkowym ograniczeniem wersji nie zarejestrowanej jest możliwość skopiowania jedynie połowy losowo wybranych ścieżek Audio CD.
  • CD Copy - możliwościami ustępuje chyba jedynie Easy CD-DA Extraktorowi. Umożliwia bezpośrednie kodowanie do MP3 dowolnym z kilku dostępnych kodeków, a także ich odtwarzanie. Zgrywa również do plików VQF, Real Audio, WMA. Pozwala nagrać własną płytę, automatycznie tworzy playlistę. Dane o utworach pobiera z bazy CDDB, może pobrać również teksty piosenek. Umożliwia skanowanie obrazów (np. okładek płyt). Wersja shareware nie ma żadnych ograniczeń.
Etap II - kodowanie

Od tego, na jaki algorytm kompresji się zdecydujesz w dużej mierze zależy jakość pliku MP3 oraz czas potrzebny na jego utworzenie. Poniżej opisuje wady i zalety najpopularniejszych koderów.
VBR - a cóż to takiego?
VBR (Viriable Bit Rate) jest to nowa metoda kodowania plików MP3, dostosowująca zależnie od potrzeb, prędkość bitową kodowania dźwięku. Dotychczas pliki były kodowane ze stałą prędkością niezależnie od tego, czy w danym momencie w utworze była cisza, czy też "intensywna" muzyka. VBR analizuje ilość informacji istotnych dla uszu, zwiększając w razie potrzeby liczbę bitów użytych do zapisania danego fragmentu. Dzięki temu utwory zachowują wyższą jakość bez znacznego powiększania rozmiaru pliku MP3.

  • BladeEnc 0.91 - jeden z najpopularniejszych enkoderów, dostępy na wielu platformach systemowych (Windows, Linux, Solaris, O/S2 i inne), na dodatek darmowy. Tworzy pliki MP3 o bardzo wysokiej jakości (w wersji 0.91 nie obcina już pasma powyżej 16 kHz), niestety przypłacając to niską prędkością kodowania. Działa jedynie w oknie DOS, jednak powstało już kilka nakładek pozwalających na sterowanie programem z poziomu okienek (np. RezorBlade). Polecam, jeśli zależy Ci na wysokiej jakości dźwięku, a czas kompresji nie jest dla Ciebie sprawą priorytetową.
  • Lame - (ilustracja), najszybszy ze znanych mi enkoderów o naprawdę imponujących możliwościach. Jedyny umożliwiający kompresję w trybie VBR. Niestety przy kodowaniu do 128 kbp/s tłumi dźwięki powyżej 16 kHz. Problem całkowicie znika po podniesieniu strumienia danych do 160 kbp/s. Innym rozwiązaniem jest kompresja z włączonym VBR z minimalnym strumieniem ustawionym na 128 kbp/s. Podobnie jak poprzednik nie posiada interfejsu graficznego. I do niego powstały ciekawe nakładki, jak np. AutoLAMEr. Polecam
  • MP3Enc - wiele wad, mało zalet. Niska jakość dźwięku, długi czas kodowania. Zdecydowanie odradzam.
  • Ultimate Encoder - prosty, lecz trochę "toporny" interfejs, brak kolejkowania plików do kompresji, szybki (drugie miejsce po Lame), czysty dźwięk w całym paśmie to główne cechy tego programu. Polecam.
  • Unreal Encoder - jedyny encoder pozwalający na zgrywanie ścieżek z płyty CD i natychmiastową ich kompresję. Współpracuje z bazą CDDB automatycznie generując tagi ID3. Niestety nie jest zbyt szybki, za to zachowuje wysoką jakość plików wyjściowych i wierność oryginałowi.
Etap III - przesłuchanie

Istnieje wiele programów odtwarzających pliki w formacie MP3 jednak zdecydowany prym wiedzie wśród nich program firmy Nulsoft o nazwie WinAmp. Zadecydowała o tym przede wszystkim jego ogromna funkcjonalność, szybkość działania oraz możliwość dostosowania wyglądu programu przy pomocy tzw. "skórek".
Po kompresji do formatu MP3 zawsze powinieneś uważnie przesłuchać utwór. Pozwoli to wychwycić błędy powstałe zarówno podczas zgrywania utworów z płyty jak i ich późniejszej kompresji. Do najczęstszych błędów należą:

  • Trzaski - zwykle są wynikiem błędów podczas rippowania. Występują zwykle przy zgrywaniu z płyt pirackich, lecz mogą również wystąpić w przypadku płyt oryginalnych. Powinieneś dokładnie porównać utwór MP3 z oryginalną płytą - MP3 uwydatnia tego typu zniekształcenia. Jeśli na płycie nie słychać zakłóceń, najprawdopodobniej winny tu jest zespół: czytnik CD - ripper - powinieneś więc spróbować zgrać utwór przy pomocy innego rippera. Możliwe też, że efekt ten był zamierzony przez producentów muzyki.
  • Urwany koniec - najczęstszymi przyczynami są tu: piracka płyta, błąd rippera, czasem błąd encodera. Powinieneś uważnie przesłuchać utwór bezpośrednio z płyty - jeśli jest ona oryginalna, a utwór się urywa, widocznie jest zamierzony efekt artysty, jeśli płyta jest piracka - błąd zapewne powstał przy jej kopiowaniu. Jeśli natomiast utwór na płycie nie urywa się powinieneś ponownie zgrać utwór zwracając uwagę na to czy ripper zgrał 100% ścieżki, oraz czy koder dobrną do 100%. Jeśli któryś z programów skończył wcześniej spróbuj użyć innego. Możesz również zgrać utwór analogowo - za pośrednictwem karty dźwiękowej.
  • Skoki w utworze - występują zwykle na początku lub końcu utworu. Spowodowane są przez źle czytający czytnik CD i/lub zabrudzoną płytę. Spróbuj wyczyścić płytę - jeśli nie pomoże zgraj utwór przy pomocy innego CD-ROM'u lub rippera.
  • Szelest - problem występujący tylko w przypadku wykonawców śpiewających po polsku. Niektóre enkodery (np. Fraunhofer) uwydatniają fonemy charakterystyczne dla języka polskiego (sz, ż, ź, ć, cz). Rozwiązanie jest jedno: zmienić program kodujący.
  • Zbyt cichy/głośny utwór - płyty nie są nagrywane ze stałą głośnością. Jest to szczególnie uciążliwe, gdy postanowimy zrobić sobie składankę. Rozwiązaniem jest normalizacja głośności utworów - umożliwiają to wszystkie popularniejsze rippery.

Teraz dysponując już pewną wiedzą i informacjami spokojnie możesz przystąpić do tworzenia swojej pierwszej mp trójki. Powodzenia!



()

aktualizacja:


Copyright © 1999 - 2018 PORADY ToM'a
Wszelkie prawa zastrzeĹźone.